ความแตกต่างระหว่างแผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว (IFSP) กับแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล (IEP)

ความแตกต่างระหว่างแผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว (IFSP)

กับแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล (IEP)

ความแตกต่างระหว่างแผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว กับแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล คือ แผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว มุ่งเน้นที่เด็กและครอบครัวและบริการครอบครัวที่ต้องการความช่วยเหลือเพื่อการส่งเสริมและพัฒนาเด็ก แต่แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล มุ่งเน้นไปที่ความต้องการในด้านการจัดการศึกษาของเด็ก แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล เป็นเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาสำหรับเด็กที่มีอายุตั้งแต่ 3-21 ปี โดยจะมุ่งเน้นการศึกษาพิเศษและบริการที่เกี่ยวข้องในโรงเรียน แต่แผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว ใช้สำหรับเด็กตั้งแต่วัยทารกจนถึงอายุ 3 ปี ซึ่งจะเกี่ยวข้องกับครอบครัวอย่างมาก และอาจรวมถึงผู้เชี่ยวชาญจากหลายสาขาวิชาในการวางแผนสำหรับเด็ก

แผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัวจะขึ้นอยู่กับการประเมินเชิงลึกเกี่ยวกับความต้องการของเด็กและความต้องการของครอบครัว ซึ่งมีข้อมูลดังนี้

  1. ข้อมูลเกี่ยวกับพัฒนาการของเด็กในทุกด้าน
  2. ผลที่เกิดขึ้นกับเด็กและครอบครัว
  3. บริการที่เด็กและครอบครัวจะได้รับเพื่อการพัฒนาเด็ก บริการที่ระบุไว้ในแผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว (IFSP) โดยทั่วไปจะจัดให้ไว้ที่บ้านของเด็ก ซึ่งกฎหมายการศึกษาสำหรับคนพิการ (IDEA) ของประเทศสหรัฐอเมริกา ระบุเรื่องบริการที่จัดให้กับเด็กนั้นจะเน้นให้จัดใน”สภาพแวดล้อมที่เป็นธรรมชาติ” อาจรวมถึงสภาพแวดล้อมในการดูแลเด็ก การเตรียมความพร้อมก่อนวัยเรียน หรือสภาพแวดล้อมในชุมชน (Lori Luna. 2014. Online) แผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว เป็นเอกสารที่จัดทำขึ้นมาเป็นลายลักษณ์อักษร มีกระบวนการในการกำหนดการให้บริการกับเด็กที่มีพัฒนาการล่าช้าหรือเด็กพิการ กระบวนการนี้จะเปิดโอกาสในการแบ่งปันประสบการณ์ระหว่างครอบครัวและบุคคลในครอบครัว เพื่อให้ครอบครัวสามารถเลือกเกี่ยวกับบริการ การให้ความช่วยเหลือที่ต้องการสำหรับเด็กและครอบครัว ซึ่งผู้ประสานงานการให้บริการจะได้รับมอบหมายในการให้ความช่วยเหลือครอบครัวของเด็กด้วยกระบวนการจัดทำแผนการให้บริการช่วยเหลือเฉพาะครอบครัวโดยการประสานงานเพื่อจัดประชุมวางแผนในการจัดทำแผนการให้บริการกับผู้เชี่ยวชาญ และคนอื่นๆ ในครอบครัวที่ต้องการเข้าร่วมประชุมวัตถุประสงค์หลักของการประชุมคือ การให้ข้อมูลกับครอบครัวและพูดคุยเกี่ยวกับความกังวลของสมาชิกในครอบครัว ซึ่งการประชุมวางแผนจะต้องกำหนดบทบาทและความรับผิดชอบของแต่ละบุคคลและหน่วยงาน

แผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล(Individualized Education Program : IEP) เป็นแผนการจัดการศึกษาที่จัดทำขึ้นให้สอดคล้องกับความต้องการจำเป็นพิเศษของผู้เรียนเป็นเฉพาะบุคคล โดยการมีส่วนร่วมของสถานศึกษา ผู้บริหาร ผู้ปกครอง ครู และคณะสหวิชาชีพที่เกี่ยวข้องร่วมกันจัดทำแผนการศึกษาให้ผู้เรียนเป็นลายลักษณ์อักษร กำหนดสิ่งอำนวยความสะดวก  เทคโนโลยีสิ่งอำนวยความสะดวก สื่อ บริการและความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษาให้เป็นการเฉพาะบุคคล ตลอดจนมีการทบทวนปรับปรุงแผนตาม ความเหมาะสม ซึ่งมีกระบวนการดำเนินการ 6 ขั้นตอน ดังนี้

1) ขั้นเตรียมการ การรวบรวมข้อมูลของผู้เรียนจากบุคคลที่เกี่ยวข้อง ด้วยวิธีการสัมภาษณ์  การสอบถาม การสังเกต และการตรวจสอบเอกสารหลักฐานที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนทำความเข้าใจกับผู้ปกครองเกี่ยวกับสภาพปัญหาและร่วมกันหาแนวทางช่วยเหลือผู้เรียน การคัดกรองประเภทความพิการทางการศึกษา ขออนุญาตผู้ปกครองคัดกรองผู้เรียน โดยใช้แบบคัดกรองคนพิการทางการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ และอาจใช้แบบคัดกรองของหน่วยงานอื่นๆ เพิ่มเติมตามความเหมาะสมเพื่อให้ได้ข้อมูลของผู้เรียนที่ละเอียดมากยิ่งขึ้น กรณีพบว่าผู้เรียนมีแนวโน้มว่ามีความบกพร่องควรแนะนำให้ผู้ปกครองนำส่งแพทย์ หรือนักวิชาชีพวินิจฉัยเพิ่มเติม

2) ขั้นการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล เริ่มจากแต่งตั้งคณะกรรมการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล สถานศึกษาแต่งตั้งคณะกรรมการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล สำหรับผู้เรียนแต่ละคน โดยมีกรรมการไม่น้อยกว่า 3 คน ซึ่งประกอบด้วย ผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้แทน บิดา หรือมารดา หรือผู้ปกครอง หรือผู้ดูแลคนพิการครูประจำชั้น หรือครูแนะแนว หรือครูการศึกษาพิเศษ หรือครู    ที่รับผิดชอบงานด้านการศึกษาพิเศษที่ผู้บริหารสถานศึกษามอบหมายเป็นกรรมการและเลขานุการ และหรือคณะสหวิชาชีพ ตามความต้องการจำเป็นพิเศษของผู้เรียน คณะกรรมการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล หรือคณะกรรมการที่ได้รับการแต่งตั้ง        ทำการตรวจสอบหรือการประเมินความสามารถพื้นฐานของผู้เรียน ตามหลักสูตรสถานศึกษา ในแต่ละกลุ่มสาระการเรียนรู้/ทักษะการเรียนรู้ เพื่อให้ทราบความสามารถหรือศักยภาพปัจจุบันที่ผู้เรียนสามารถทำได้ในสาระการเรียนรู้/ทักษะการเรียนรู้ และสิ่งที่ผู้เรียนไม่สามารถทำได้ในสาระการเรียนรู้/ทักษะการเรียนรู้ คณะกรรมการนำข้อมูลจากการตรวจสอบหรือประเมินความสามารถพื้นฐาน มาจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล ตามองค์ประกอบที่กำหนดไว้ในประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่องหลักเกณฑ์และวิธีการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ.2552  ในการกำหนดแนวทางการจัดการศึกษาและการวางแผนการจัดการศึกษาพิเศษ   ตลอดจนกำหนดสิ่งอำนวยความสะดวก สื่อ บริการ และความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา ตามความต้องการพิเศษของผู้เรียน ให้คำนึงถึงบริบท ด้านผู้เรียน (Student)  ด้านสิ่งแวดล้อม (Environments) ด้านกิจกรรม (Tasks) และด้านเทคโนโลยีสิ่งอำนวยความสะดวก  สื่อ บริการ และความช่วยเหลืออื่นใดทางการศึกษา (Tools) ด้วย

3) ขั้นการนำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคลไปใช้ ครูผู้สอนนำจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม (เป้าหมายระยะสั้น) ที่กำหนดในแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล มาดำเนินการจัดทำแผนการสอนเฉพาะบุคคล โดยการวิเคราะห์งานหรือกิจกรรมการเรียนรู้ ด้วยการเรียงลำดับกิจกรรมที่ง่ายไปสู่กิจกรรมที่ยากขึ้น หรือกิจกรรมที่เป็นรูปธรรมไปสู่กิจกรรมที่เป็นนามธรรม ให้เหมาะสมกับความต้องการจำเป็นพิเศษของผู้เรียนแต่ละบุคคล พร้อมทั้งหลังการสอนและประเมินผลการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนในแต่ละครั้ง

4) ขั้นการประเมินผลการเรียนรู้ตามแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล คณะกรรมการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคลประชุมเพื่อประเมิน ทบทวน และปรับแผนพร้อมจัดทำรายงานผลการเรียนรู้อย่างน้อยปีการศึกษาละ 2 ครั้ง ทำได้โดยประมวลผลการผ่าน/ไม่ผ่านจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม(เป้าหมายระยะสั้น)ของทุกเป้าหมายระยะยาว 1 ปี มาคำนวณหาค่าร้อยละ และนำมาเทียบเกณฑ์การผ่านตามเกณฑ์ระดับคุณภาพของหลักสูตรการให้บริการช่วยเหลือระยะแรกเริ่มสำหรับเด็กพิการ ศูนย์การศึกษาพิเศษ พุทธศักราช 2556 หรือหลักสูตรสถานศึกษา สถานศึกษาต้องรายงานผลความก้าวหน้าของผู้เรียนตามแบบรายงานผลการพัฒนาผู้เรียน  เพื่อให้ผู้ปกครอง  ผู้ที่เกี่ยวข้องรับทราบอย่างน้อยปีการศึกษาละ 2 ครั้ง

5) ขั้นการส่งต่อ การส่งต่อผู้เรียนที่จบการศึกษาแต่ละระดับชั้น หรือย้ายสถานศึกษา ให้นำส่งแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล รายงานผลการพัฒนาผู้เรียน เพื่อเป็นข้อมูลในการจัดการศึกษาต่อไป

เอกสารอ้างอิง

สำนักงานบริหารการศึกษาพิเศษ. (2556). การจัดการศึกษาสำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ. กรุงเทพฯ.

สมพร หวานเสร็จ.  (2557). แผนการให้การช่วยเหลือเฉพาะครอบครัว. [ออนไลน์].

เข้าถึงได้จาก http://slideplayer.in.th/slide/2694857/. (วันที่ค้นข้อมูล : 2 กันยายน 2560)

กรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ. กระบวนการจัดทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล. [ออนไลน์].

         เข้าถึงได้จาก http://202.151.176.107:8080/public/education.do?cmd=goView&id=25.

(วันที่ค้นข้อมูล : 2 กันยายน 2560 )

Lori Luna. (2014). What is the difference between an IFSP and an IEP?. [ออนไลน์].

เข้าถึงได้จาก http://corbett.k12.or.us/faqs/what-is-the-difference-betweenan-ifsp-and-an-iep/.

(วันที่ค้นข้อมูล : 2 กันยายน 2560)

Leave a Reply